موقوفات تبريز » « 116 » به قاضى مير ميران عبد الوهابى داده شد . هرچند كه ما تا بيست سال بعد گاه‌گاه از داروغگان ( كه به‌طور ساده‌تر به آنها حاكم مىگفتند ) تبريز در مراجع نشان داريم « 117 » . باز تشكيل محاكم جزائى ( بعضا ؟ ) على الظاهر به عهدهء قاضى احداث بوده است : صاحب هفت اقليم مىنويسد كه نحوى و فقيه معروف امير عبد القادر ( متوفى در 987 - 1579 م . ) در دورهء شاه طهماسب اول پنج سال تمام سمت قاضى احداث را به عهده داشت . وى چنان به نرمى و گذشت قضاوت مىكرد كه سرانجام اراذل و اوباش به راه افتادند و داروغه ( حاكم ) را كشتند « 118 » . اين معروف است كه اراذل تقريبا از سال 979 ( - 2 - 1571 م . ) دو سال تمام شهر را در دست داشتند ولى شاه به علت ملاحظات مذهبى دست به اقدامى عليه آنها نمىزد « 119 » . 3 - اوضاع نظامى در نواحى خاصه قاعدة نيروى قزلباش مستقر نبود ، بلكه قواى محافظ و مدافع آن منحصرا از ملازمان دربارى تشكيل مىشد كه ما قبلا « 120 » آن را مورد مداقه و تحقيق قرار داديم . فرماندهى اين قوا با يوزباشيان و مين‌باشيان بود ، نه با

--> ( 116 ) - افضل التواريخ ، جلد دوم ، ص b 215 . ( 117 ) - در سال 966 ( - 1559 م . ) : امير غيب بيگ استاجلو حاكم تبريز ( خلاصة التواريخ ، ص b 193 ؛ احسن التواريخ ، ص 409 ) ؛ در بارس‌ئيل 4 - 973 ( - 7 - 1566 م . ) : يعقوب بيگ يوزباشى افشار داروغهء تبريز ( خلاصة - التواريخ ، ص b 212 ) ؛ در سال 979 ( - 2 - 1571 م . ) : اللّه قلى بيگ استاجلو حاكم تبريز ( احسن التواريخ ، ص 455 ؛ خلاصة التواريخ ، ص b 236 ) يا داروغهء تبريز ( تاريخ عالم‌آراى عباسى ، ص 117 ) ؛ در سال 981 ( - 4 - 1573 م . ) : يوسف بيگ ( چاوشلو ) استاجلو حاكم تبريز ( احسن التواريخ ، ص 456 ؛ خلاصة التواريخ ، ص a 237 ) يا داروغهء تبريز ( تاريخ عالم‌آراى عباسى ، ص 118 ) . ( 118 ) - هفت اقليم ، جلد سوم ، ص 59 ؛ طبق خلاصة - التواريخ ، ص b 236 تنها تنى چند از اتباع داروغه كشته شدند . ( 119 ) - خلاصة التواريخ ، ص b 236 و بعد از آن ؛ احسن التواريخ ، ص 489 . ( 120 ) - رجوع شود به فصل اول اين كتاب ، بند و - اختيارات حكام .